باریشیق

سود حسابداری، تفاوت بین هزینه ها و درآمدهاست که بر اساس اصول حسابداری به دست می آید که در آن هزینه ها همان هزینه داخلی انجام کارها است ولی سود اقتصادی تفاوت بین هزینه ها و درآمدهاست که هزینه شامل هم هزینه های عینی کار( هزینه های صریح )و هزینه های ضمنی می شود. هزینه های ضمنی پرداختی است که برای اطمینان دادن به منابع مالی شرکت ضروری است  که به آن هزینه های سرمایه ای هم می گویند. در هر موسسه تجاری ابتدا شخص سرمایه را فراهم می کند سپس در ان کار سرمایه گذاری می کند .تامین کنندگان این سرمایه ممکن است صاحبان همان شغل ، کار آفرینان یا بانکها یا سهام داران باشند. سرمایه به دست امده بستگی به هم زمان و هم ارزش پول دارد.
از رایج ترین روشهایی برای ارزیابی عملکرد موسسات ، ارزیابی ارزشی افزوده اقتصادی و ارزش افزوده در بازار انهاست . ارزش افزوده اقتصادی EVA نامی دیگر برای سودهای اقتصادی موسسات است. عوامل کلیدی برای تخمین سوداقتصادی عبارتند از:
   1-  محاسبه سود عملیاتی موسسات با استفاده از اطلاعات صورتهای مالی، مطابقت با سودهای حسابداری برای بهتر نشان دادن عملکرد دوره ای موسسه
   2- محاسبه هزینه سرمایه
   3- مقایسه سود عملیاتی هزینه سرمایه

تفاوت بین سود عملیاتی و هزینه سرمایه اندازه گیری در سود اقتصادی موسسات یا ارزش افزوده اقتصادی آنها است.
البته انواع دیگری از محاسبه سود اقتصادی وجود دارد.

 عمده تفاوتي كه بين سود حسابداري و سود اقتصادي ملاحظه مي شود، بحث هزينه فرصت سرمايه سهامداران عادي است كه در شركت سرمايه گذاري كرده اند.
    
    بزرگترين اشتباهي كه ممكن است در تحليل صورت هاي مالي و ارزيابي شركت دچار آن شويم اين است كه سرمايه سهامداران را بدون هزينه و يك منبع تامين مالي رايگان تلقي كنيم.
    
    تعيين ارزش شركت با استفاده از مدل EVA
    
    ارزش فعلي EVA هاي آتي+ كل سرمايه به كار گرفته شده (ارزش روز بدهي ها+ ارزش دفتري حقوق صاحبان سهام) = ارزش شركت
    
    مدل EVA نشان دهنده باقي مانده سودي است كه بعد از كسر هزينه كل سرمايه به دست آمده است. همچنين يك شاخص بنيادين براي اندازه گيري عملكرد و ارزش واقعي شركت بوده و راه هاي منجر به افزايش يا كاهش ارزش واقعي شركت را نمايان مي سازد. لازم به ذكر است براي محاسبه ارزش ذاتي شركت، بايد EVA هر دوره مالي را براي آن محاسبه كرده و سپس با نرخ ميانگين موزون هزينه سرمايه (WACC) تنزيل نماييم. روش محاسبه EVA هر دوره
    
    EVA=(R-C) CAPITAL
    
    R= RETURN (نرخ بازده سرمايه)
    
    C=COST OF CAPITAL (ميانگين موزون نرخ هزينه سرمايه)
    
    CAPITAL = كل سرمايه به كار رفته در شركت ارزش دفتري بدهي و حقوق صاحبان سهام.
    
     همان طور كه ملاحظه مي شود تفاوت عمده روش EVA با ساير حسابداري در اين است كه اين مدل بر ميزان سود اقتصادي شركت تاكيد داشته و از آنجا كه هزينه تامين مالي شركت را برابر با ميانگين موزون هزينه سرمايه در نظر مي گيرد، بنابراين هزينه سرمايه سهامداران (نرخ بازده مورد انتظار سهامداران عادي) را به عنوان يكي از مهم ترين اجزاي تشكيل دهنده هزينه سرمايه شركت قلمداد مي كند. اندازه گيري EVA بر پايه اطلاعات بازار:
    
    1 - بازده كل صاحبان سهام برابر است با مجموع سود دريافتي از شركت و تغييرات قيمت سهم
    
    2 - نسبت MBR (نسبت به ارزش بازار به ارزش دفتري)، اگر سود دريافتي از شركت برابر ارزش دفتري آنها باشد، MBR يك شركت حاصل تقسيم ارزش بازار حقوق صاحبان سهام شركت (Market Equity) بر ارزش دفتري حقوق صاحبان سهام آن است و برابر با ارزش فعلي جريانات نقدي آتي مي باشد كه سهامداران انتظار دريافت آن را دارند.
    
    3 - جريان هاي نقدي آزاد، همان مقدار سود عملياتي پس از كسر ماليات است كه اگر بين سهامداران تقسيم شود تاثيري در قدرت سوددهي آن شركت نخواهد داشت. به عبارت ديگر سود حاصل عملياتي بعد از ماليات پس از كسر سرمايه موردنياز براي رشد است.
    
    4 - سود اقتصادي عبارت است از ميزان درآمد شركت بعد از كسر كليه هزينه هاي عملياتي وهزينه هاي فرصت سرمايه به كار گرفته شده است.

و اگر بصورت خلاصه  بگوییم :

سود حسابداری بعد از انجام عملیات مورد نظر شرکت بدست می آید که دیگر یقینا در سال مورد نظر اون سود کسب شده اما سود اقتصادی دستخوش نوسانات زیادی میشه که هر لحظه امکان تغییر در اون وجود داره و همیشه قطعی نیست مثل سرمایه گذاری در بورس